A Subjective OFF Festival Review.

OFF Festival Review and photos by Wojtek Mszyca jr

Recenzja w języku polskim na dole strony.

Every year, when I read reviews, reports and summaries of another edition of OFF Festival, both the professional ones and those published in social media by my friends, for my friends, I’m surprised how different they are from each other. And I am not talking about the reviews of individual concerts, but about the fact that it often turns out that individual participants were at a completely different festival! This is the specificity of this event, because at the same time there are at least two concerts or two various events where each one has its own programme. For this reason, I believe that a full, honest, exhaustive review is not possible to write at all and therefore I am not even going to pretend that this is my goal.

Because I’m not a professional critic, but just an ordinary music lover, I can allow myself to skip everything I did not like, and focus on the pleasant task of writing about what fascinated, interested and amused me. Starting with the audience, I was happy to observe that this festival attracts people who really want to listen to music. It sounds like it should be obvious, but at other events I often think that what is happening on the stage has the interest of only a small group of fans crowded near the speakers just to be able to hear anything… At OFF, the culture of listening is surprisingly high for an outdoor event. This year I was surprised several times by the focus and respect the audience gave to the performers. What’s more, at OFF, every artist can count not only on they loyal fans’ trust and interest but also many other listeners as people treat the diversity of this festival as an opportunity to get to know someone completely new. That is why I like this festival the most, regardless of all the comments about the organization or behind the scenes situation that I hear. Finally, the most important are the artists, the audience and the energy that flows between them. The rest are just details.

On the first day I was not able to see many concerts, I reached the place early in the evening, just to listen to the end of the performance of Idles. Although I only listened to the last few songs, it seemed to me that it was a great concert, well received by the audience. I hope someday I will have the opportunity to give the band a decent amount of attention.

łoskot

Łoskot, the revived legend of yassu, appeared on the second largest stage, mesmerising a large audience with almost postrock, delicate, repetitive sound landscapes, at moments approaching silence in a way that seemed almost out of place at a big festival, though these fragments where what I liked the most. The audience listened to them with astonishing focus, maintaining a total silence – a very pleasant surprise! At moments it was louder and more aggressive, but in the most intense parts I think the group was lacking enthusiasm. In general, however, Trzaska, Pawlak, Walicki and Moretti create an interesting and worthwhile incarnation of Łoskot.

For me the most important part of the first day of the festival was the performance of Shellac. I have to admit that although I consider “At action park” to be one of the most important guitar albums of my life, I went to this concert with great reservations. I believe all music has its own time, I rather dislike after-years reactivations. When I first heard that Shellac would perform this year at OFF, I even felt something like dissonance – I knew that if it was happening, I had to be there, but I would rather not have it happen at all. I am more than happy to be able to honestly say that the concert was very good. Of course, he did not have the power of destruction, which undoubtedly their performances used to have, but the powerful, typical of the group sound made its own, old “hits” sound great. But are such reactivities needed? Do they make any sense apart from the sentimental return to the past? Here everyone has to answer for themselves.

The second day, from my point of view, was going to be very interesting. I started very strong. Siksa with each performance create great emotions, which should not be surprising with such a sharp message and brave atypical musical form. I’ll say it honestly – I liked the concert very much. The aggressive, almost noisy, distorted bass – the only instrument in the band sounded great, of course, the most important, however, in Siksa’s performances is the message: uncompromising, aggressive, vulgar attack … in defense of absolutely fundamental values. It is sad that in 2017 people have to fight for things as obvious as equality and tolerance with such brutality. I am glad that someone is doing this and doing it also on my behalf in a radical way, but the action creates the reaction and the flood of hatred requires a firm answer. If there is anything that can convince me that “punk’s not dead” it is Siksa.

pjharvey

Although I am lucky to have seen PJ Harvey live on many occasions, also with the current band accompanying her at concerts, I was excited about this concert the most. As usual I was not disappointed – once again I was enthralled by wonderful, unusual arrangements, excellent teamwork, Polly Jane’s charisma and of course excellent songs. Another very powerful voice of that day, the anti-war lyrics of “Let England Shake” invariably impress me, not sparing the naturalistic descriptions of cruelty and sharp criticism of the madness we are capable of as people. The eternal question whether artists can change the world for the better probably will never find the final answer, but PJ Harvey definitely stands in the lineup of those artists who try. And she does it in such a beautiful way!

After PJ Harvey’s concert that included more than a dozen musicians on stage, it was time for a much more intimate performance. In the experimental scene tent, I listened to the wonderful concert of the project Żywizna. Behind this name is an unusual duet: versatile guitarist Raphael Rogiński and kurpiowska singer Genowefa Lenarcik. The result of this surprising meeting of two worlds delights, the immersion of traditional folk songs in a psychofolk sauce is probably the most successful meeting of Polish traditional music with modern sounds. Usually these types of experiments seem to me either too pop or too pretentious and forced, this project however is a real pearl, maybe the trailer for further such ventures.

After a series of very serious concerts, I enjoyed the benefits of the dining area overhearing the performance of Mitch & Mitch. As always a decent performance, as always with a sense of humour, as always pleasant and professional. Another very important artist for me at this year’s OFF festival was Janka Nabay & The Bubu Gang. The group’s performance at the festival was almost like a personal gift to me. The first record alluding to the traditional music from Sierra Leone was released on David Byrne’s label a few years ago and was my personal car power play. And here I have to admit I was slightly disappointed with the Katowice show. Probably it was the result of very high expectations, because the audience had a fantastic reception, but I was expecting the live songs to be more energetic, but compared to the studio versions, they seemed a bit muffled. I always try to avoid particular expectations, listen with an open head to what the artist has to propose. This time I did not succeed and I myself spoiled the pleasure of meeting the long-awaited artist.

Phurpa is something of a reconstruction group – Russian artists reproduce music and rituals related to the Bön tradition, which shaped the religious life in Tibet before the arrival of Buddhism. I had the opportunity to take part in their mystical performance, in slightly better conditions, because it was on a theatrical stage, so I knew it was a unique experience, something more than a concert. Covered characters in traditional robes and a set of Tibetan instruments are extremely exotic and attractive. Trans music is based primarily on the masterpieces of the powerful aliquot singing, or pharanx vocal drones. Everything is complemented by the sounds of gongs, dunchen (giant ritual trumpets) and other instruments, also taken over by the later Buddhist music of Tibet. My only objection to this concert was some problems with the sound system, at times the low tones caused an unpleasant “chattering” through the speakers.

After an eventful second day, on Sunday I did not expect great experiences. Indeed, for the first few hours no concert could stop me to listen to it until the end, I was looking for something for myself for a while. Idris Ackamoor & The Pyramids were my first cue. The group of veterans successfully performed, filled the scene with positive energy covering it with sounds which embodied the ‘black space’ music tradition present in both Funkadelic and Parliament as well as the infinite Sun Ra. Recently, thanks to Kamasi Washington and others, these sounds have returned to the mass consciousness, but in the performance of the veterans they sound more authentic.

As it often happens at OFF, the most powerful blow came from the least expected side. I did not see Thee Oh Sees when they played at one of the earlier editions of the festival, I did not know this group at all, when I persuaded my friends to go to the stage to listen to them. At first the attention was drawn to the unusual composition of the group, beside the guitarist / vocalist and bassist on stage there were two drummers with full sets set side by side. From the first bars we could hear that it would be a great concert. Already in the first track, the quartet reached a level of energy unattainable for most bands. Then it only got better, the ecstatic power did not stop the musicians from having full control over the material. Powerful, simple garage tracks driven by the perfect rhythm section, gushed with energy. John Dwyer is a rare born leader, gifted with incredible charisma, introducing the element of madness and at the same time precisely performing his task. I was impressed by its short, crazy, yet precise guitar wild explosions, too short to call them solos, perfectly placed in the structure of the songs, full of surprising sounds and brilliant ideas. In my opinion, it was one of the most impressive performances in the history of this festival.

Unfortunately, after such an experience, nothing felt good enough. The next shows seemed to be energy-deprived, or interspersed, over-intellectualised constructions. Although I wanted to look forward to Swans, I did not succeed, nothing was able to catch my attention enough to fill the mercilessly flowing time. After Thee Oh Sees nothing was like before, so I thought it’d be better to keep in mind Swans’ great performance at OFF a few years earlier rather than risk disappointment. Now, in retrospective, I think I made a mistake not waiting for them this time, but then it seemed to be the only right decision … This festival from my point of view belonged to Thee Oh Sees.

The above thoughts are only my subjective evaluation of a few concerts that I decided to see, following my taste in music and recommendations of trusted friends (you can’t do without it =!). Definitely it is not an objective picture of the whole event, but an incomplete description of one of countless possible paths through the rich program of this year’s OFF. I realise that I probably did not even mention the concerts that were most interesting for some people and I did not mention a number of additional attractions such as meetings at the Literary Cafe or film screenings. But this is just OFF – not to be taken in full, full of variety of attractions, eclectic. And I hope that it will always be the case.


żywizna

Recenzja festiwalu OFF oraz zdjęcia autorstwa Wojtek Mszyca jr.

Co roku, kiedy czytam recenzje, relacje i podsumowania kolejnej edycji OFF Festivalu, zarówno te profesjonalne, jak i te publikowane w mediach społecznościowych przez znajomych, dla znajomych, jestem zaskoczony jak bardzo różnią się od siebie. I nie chodzi mi o ocenę poszczególnych koncertów, ale o to, że często okazuje się, że poszczególni uczestnicy byli na niemal kompletnie innym festiwalu! Taka jest bowiem specyfika tej imprezy, ponieważ w każdym momencie jednocześnie trwają co najmniej dwa koncerty lub inne wydarzenia, każdy musi sam skomponować własny program. Z tego powodu uważam, że pełna, uczciwa, wyczerpująca recenzja nie jest w ogóle możliwa do napisania – sam nawet nie zamierzam udawać, że jest to moim celem.

Ponieważ nie jestem profesjonalnym krytykiem, a jedynie zwykłym miłośnikiem muzyki, mogę sobie pozwolić na pominięcie milczeniem wszystkiego, co mi się nie podobało, i skupić się na przyjemnym zadaniu pisania o tym, co mnie zauroczyło, zainteresowało, zachwyciło. Muszę zacząć od publiczności. Po raz kolejny z radością obserwowałem, że ten festiwal przyciąga ludzi, którzy naprawdę chcą słuchać muzyki. Brzmi to jak oczywistość, jednak na innych imprezach często wydaje mi się, że tym co dzieje się na scenie interesuje się niewielka grupka fanów stłoczona najbliżej głośników, aby cokolwiek usłyszeć… Na OFFie kultura słuchania jest na poziomie wręcz zaskakującym w przypadku plenerowej imprezy. W tym roku kilkakrotnie pozytywnie zaskoczyło mnie skupienie i szacunek, jakim publiczność obdarzała wykonawców.  Co więcej, na OFFie każdy artysta może liczyć na kredyt zaufania i zainteresowanie, nie tylko ze strony swoich wiernych fanów, ponieważ bardzo wiele osób traktuje różnorodność programu jako szansę na poznanie czegoś całkowicie nowego. To dlatego najbardziej lubię ten festiwal, bez względu na wszystkie uwagi na temat organizacji czy zakulisowych sytuacji, które do mnie docierają. W końcu najważniejsi są artyści, publiczność i energia, jaka między nimi przepływa. Reszta to detale.

Pierwszego dnia nie udało mi się zobaczyć zbyt wielu koncertów, dotarłem na miejsce dopiero wczesnym wieczorem, w sam raz żeby posłuchać końcówki występu Idles. Choć zdążyłem zaledwie na kilka ostatnich piosenek, wydaje mi się że był to mocny koncert, świetnie przyjęty przez publiczność. Mam nadzieję że kiedyś będę miał okazję poświęcić temu zespołowi należną mu uwagę.

łoskot

Łoskot, reaktywowana legenda yassu, wystąpił na drugiej co do wielkości scenie, hipnotyzując licznie zgromadzoną publiczność niemal postrockowymi, delikatnymi, repetycyjnymi pejzażami dźwiękowymi, miejscami zbliżając się do ciszy w sposób, który wydawał mi się niemal nie na miejscu na wielkim festiwalu, a jednak to te fragmenty podobały mi się najbardziej. Publiczność wsłuchiwała się w nie z zaskakującym skupieniem zachowując całkowitą ciszę – bardzo miłe zaskoczenie! Momentami było też głośniej i agresywniej, jednak w tych intensywniejszych fragmentach wydaje mi się że grupie nieco brakowało pazura. Ogólnie jednak Trzaska, Pawlak, Walicki i Moretti tworzą ciekawą i wartą uwagi inkarnację Łoskotu, zdecydowanie godną uwagi.

Najważniejszym dla mnie momentem pierwszego dnia festiwalu zdecydowanie był występ Shellac. Muszę przyznać, że mimo iż uważam “At action park” za jeden z najważniejszych gitarowych albumów w moim życiu, z dużą rezerwą podchodziłem do tego koncertu. Uważam, że każda muzyka ma swój czas, raczej nie lubię reaktywacji po latach. Gdy po raz pierwszy usłyszałem, że Shellac wystąpi w tym roku na OFFie, poczułem nawet coś w rodzaju dysonansu – wiedziałem, że skoro to się dzieje, muszę tam być, jednak chyba wolałbym, żeby to się nie miało wcale wydarzyć. Tym bardziej cieszę się że mogę uczciwie powiedzieć że koncert był bardzo dobry. Oczywiście nie miał siły rażenia, jaką niewątpliwie miały kiedyś ich występy, ale potężne, typowe dla grupy brzmienie zrobiło swoje, stare “przeboje” brzmiały świetnie. Czy jednak takie reaktywacje są potrzebne, czy mają jakiś sens poza sentymentalnym powrotem do przeszłości? Tu już każdy musi sobie sam udzielić odpowiedzi.

Drugi dzień z mojego punktu widzenia zapowiadał się bardzo interesująco. Zacząłem go od bardzo mocnego uderzenia. Siksa każdym swoim występem wzbudza wielkie emocje, co nie powinno dziwić przy tak ostrym przekazie i tak odważnej i nietypowej muzycznej formie. Od razu rzucę karty na stół – koncert bardzo mi się podobał. Agresywny, niemal noise’owy, przesterowany bas, stanowiący jedyny instrument w zespole, brzmiał rewelacyjnie, oczywiście najważniejszy jednak u Siksy jest przekaz: bezkompromisowy, agresywny, wulgarny atak… w obronie absolutnie podstawowych wartości. To smutne, że w 2017 roku tak brutalnie trzeba walczyć o sprawy oczywiste jak równość i tolerancja. Cieszę się, że ktoś to robi, i robi to również w moim imieniu, w radykalnej formie, jednak akcja budzi reakcję i zalew nienawiści wymaga stanowczej odpowiedzi. Jeśli coś ma mnie przekonać że “punk’s not dead” to właśnie Siksa.

pjharvey

Choć PJ Harvey miałem szczęście widzieć na żywo już wiele razy, w tym również z obecnym zespołem towarzyszącym jej na koncertach, właśnie na ten koncert czekałem najbardziej. Jak zwykle nie zawiodłem się – po raz kolejny oczarowały mnie wspaniałe, nietypowe aranżacje, doskonała współpraca całego zespołu, charyzma Polly Jane i oczywiście doskonałe piosenki. Kolejny niezwykle mocny głos tego dnia, na mnie niezmiennie największe wrażenie robią antywojenne teksty z “Let England Shake”, nie szczędzące naturalistycznych opisów okrucieństwa i ostrej krytyki szaleństwa, do jakiego zdolni jesteśmy jako ludzie. Odwieczne pytanie czy artyści mogą zmienić świat na lepsze pewnie nigdy nie znajdzie ostatecznej odpowiedzi, jednak PJ Harvey zdecydowanie staje w szeregu tych artystów, którzy próbują. I robi to na dodatek w tak piękny sposób!

Po kilkunastoosobowym składzie PJ Harvey nadszedł dla mnie czas na znacznie bardziej kameralny występ. W namiocie sceny eksperymentalnej wysłuchałem wspaniałego koncertu projektu Żywizna. Za tą nazwą kryje się niecodzienny duet: wszechstronny gitarzysta Raphael Rogiński oraz kurpiowska śpiewaczka Genowefa Lenarcik. Efekt tego zaskakującego spotkania dwóch światów zachwyca, zanurzenie tradycyjnych ludowych pieśni w psychofolkowym sosie to chyba jak dotąd najbardziej udane spotkanie polskiej muzyki tradycyjnej ze współczesnymi dźwiękowymi poszukiwaniami. Zwykle tego typu próby wydawały mi się albo zbyt popowe albo zbyt pretensjonalne i wymuszone, ten projekt to prawdziwa perła, oby zwiastun dalszych tego typu przedsięwzięć.

Po serii bardzo poważnych występów, rozkoszowałem się dobrodziejstwami strefy gastronomicznej, z daleka nieco podsłuchując występu Mitch & Mitch. Jak zawsze na poziomie, jak zawsze z dystansem, jak zawsze przyjemnie i profesjonalnie. Kolejnym bardzo dla mnie ważnym artystą na tegorocznej edycji OFFa był Janka Nabay & The Bubu Gang. Zaproszenie grupy na festiwal odebrałem niemal jak osobisty prezent dla mnie, pierwsza płyta, którą muzycy nawiązujący do tradycyjnej muzyki ze Sierra Leone wydali w wytwórni Davida Byrne’a kilka lat temu to od dawna mój osobisty samochodowy power play. I tu muszę się przyznać do lekkiego rozczarowania katowickim występem. Prawdopodobnie to wynik moich zbyt wygórowanych oczekiwań, ponieważ publiczność fantastycznie przyjmowała koncert, ale spodziewałem się że na żywo piosenki będą bardziej energetyczne, tymczasem w porównaniu ze znanymi mi niemal na pamięć wersjami studyjnymi wydały mi się nieco przytłumione, ugrzecznione. Staram się zawsze unikać konkretnego nastawienia, słuchać z otwartą głową tego, co wykonawca ma do zaproponowania. Tym razem mi się to nie udało i sam sobie zepsułem przyjemność ze spotkania z długo wyczekiwanym artystą…

Phurpa to coś na kształt grupy rekonstrukcyjnej – rosyjscy artyści odtwarzają muzykę i rytuały związane z tradycją Bön, która kształtowała życie religijne w Tybecie przed nadejściem buddyzmu. Miałem okazję kiedyś już uczestniczyć w ich mistycznym występie, w nieco zresztą lepszych warunkach, bo na teatralnej scenie, więc wiedziałem że jest to wyjątkowe przeżycie, coś więcej niż koncert. Zakapturzone postacie w tradycyjnych szatach oraz zestaw tybetańskich instrumentów prezentują się nadzwyczaj egzotycznie i atrakcyjnie. Transowa muzyka opiera się przede wszystkim na opanowanym przez wykonawców do perfekcji potężnym śpiewie alikwotowym, czyli charakterystycznym, gardłowym wokalnym dronie. Całości dopełniają brzmienia gongów, dunchen (czyli olbrzymich rytualnych trąb) i innych instrumentów, przejętych zresztą również przez późniejszą, buddyjską muzykę Tybetu. Jedyne zastrzeżenie do tego koncertu to pewne problemy z nagłośnieniem, momentami niskie tony powodowały nieprzyjemne “charczenie” głośników.

Po pełnym wrażeń drugim dniu, w niedzielę nie spodziewałem się już wielkich przeżyć. Rzeczywiście, przez pierwsze kilka godzin żaden koncert nie zdołał zatrzymać mnie pod sceną do końca, długo szukałem czegoś dla siebie. Jako pierwszy moją uwagę przykuli dopiero Idris Ackamoor & The Pyramids. Grupa weteranów z powodzeniem zrobiła swoje, czyli epatowała ze sceny pozytywną energią ubrana w brzmienia wpisujące się w tradycję czarnej “kosmicznej” muzyki, czerpiącej zarówno ze spacefunkowych Funkadelic i Parliament jak i nieskończonego uniwersum Sun Ra. Ostatnio za sprawą Kamasi Washingtona i jego otoczenia te dźwięki powróciły do masowej świadomości, jednak w wykonaniu weteranów brzmią jakby bardziej autentycznie.

Jak to często na OFFie bywa, najmocniejsze uderzenie nadeszło z najmniej oczekiwanej strony. Nie słyszałem Thee Oh Sees gdy grali na jednej z wcześniejszych edycji festiwalu, nie znałem tej grupy wcale, kiedy za namową przyjaciół udałem się pod scenę by ich posłuchać. W pierwszym momencie uwagę przykuwał nietypowy skład grupy, obok gitarzysty/wokalisty i basisty na scenie było dwóch perkusistów z pełnymi zestawami ustawionymi obok siebie. Od pierwszych taktów było słychać, że to będzie wielki koncert. Już w pierwszym utworze kwartet osiągnął poziom energii nieosiągalny dla większości zespołów. Potem było tylko lepiej, ekstatyczna moc nie przeszkadzała muzykom cały czas mieć pełnej kontroli nad materiałem. Mocne, proste, garażowe kawałki napędzane przez perfekcyjną sekcję rytmiczną, tryskały energią. John Dwyer to lider, jakich rodzi się niewielu, obdarzony niesamowitą charyzmą, wprowadzający element szaleństwa a jednocześnie precyzyjnie wykonujący swoje zadanie. Największe wrażenie zrobiły na mnie jego krótkie, szalone, a jednak precyzyjne gitarowe eksplozje dzikiej energii, zbyt krótkie by nazwać je solówkami, idealnie umiejscowione w strukturze piosenek, pełne zaskakujących brzmień i błyskotliwych pomysłów. Moim zdaniem był to jeden z najlepszych koncertów w dotychczasowej historii OFF Festivalu.

Niestety po takim przeżyciu, później nic już nie wydawało mi się wystarczająco dobre. Kolejne koncerty sprawiały wrażenie pozbawionych energii wprawek, lub przegadanych, przeintelektualizowanych konstrukcji. Mimo że bardzo chciałem doczekać Swans, nie udało mi się, nic nie było w stanie przykuć mojej uwagi na tyle, by wypełnić niemiłosiernie ciągnący się czas. Po Thee Oh Sees nic już nie było jak wcześniej, stwierdziłem więc że lepiej zachować w pamięci bardzo dobry występ Swans na OFFie kilka lat wcześniej niż narażać się na rozczarowanie. Teraz, z perspektywy czasu, myślę że popełniłem błąd nie czekając na nich tym razem, jednak wtedy wydawała sie to jedyna słuszna decyzja… Ten festiwal z mojego punktu widzenia należał do Thee Oh Sees.

Powyższe przemyślenia to jedynie moja subiektywna ocena kilku koncertów, które zdecydowałem się zobaczyć, kierując się własnym gustem i rekomendacjami zaufanych znajomych (bez tego ani rusz!). Zdecydowanie nie jest to obiektywny obraz całego wydarzenia, a jedynie niekompletny opis jednej z niezliczonych możliwych ścieżek poprzez bogaty program tegorocznego OFFa. Zdaję sobie sprawę, że mogłem nawet nie wspomnieć o koncertach, które dla kogoś były najciekawsze, nie wspomniałem również o licznych dodatkowych atrakcjach jak choćby spotkania w Kawiarni Literackiej czy projekcje filmów. Ale taki właśnie jest OFF – nie do ogarnięcia w całości, pełen różnorodnych atrakcji, eklektyczny. I mam nadzieję że zawsze taki pozostanie.

One comment on “A Subjective OFF Festival Review.

  1. Excellent work Wojtek. Thee Oh Sees and Shellac in the same weekend makes it special enough.
    I know exactly what you mean in regards to people not listening to shows. I wonder if they pay the entrance fee just so that they can ‘check-in’…

    Like

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s